الشيخ محمد علي الگرامي القمي

6

درسهائى از علوم قرآن (فارسى)

درس اول منظور از علوم قرآنى چيست ؟ بسم اللّه الرحمن الرحيم منظور از علوم قرآنى به معناى گستردهء علومى كه در قرآن وجود دارد ، نيست ، زيرا در اين صورت تمامى دانشها را در بر مىگيرد . قرآنى كه در دست ما موجود است نازل آن قرآن و حقيقت آن قرآن واقعى كه امّ الكتاب است مىباشد ، يا كلّ عالم امكان و يا صورت علمى كلّ هستى ، اعمّ از امكان و وجوب مىباشد . منظور از علوم قرآنى ، علومى از همين قرآن نازل است كه به فهم ما ارتباط دارد و اين علوم ، مراد « 1 » نازل خداوند از قرآن است . بحث در معناى نزول بطور مفصل خواهد آمد و توضيح خواهيم داد كه در بعضى كتابهاى ادبى و تفسيرى نزول قرآن را ، يك نزول مكانى دانسته‌اند ، امّا اين نظريه به هيچ وجه ، معناى استوارى ندارد ، بلكه نزول ، عبارت است از : فرو فرستاده شدن معنوى قرآن و محتواى آن از نظر سطح فهم و درك انسانها . بعضى از مباحث در علوم قرآنى به عنوان مبادى مطرح مىشود ، مانند قرآن چه نامهايى دارد و علت نامگذارى قرآن به آنها چيست ؟ همچنين مباحث مربوط به اصل دريافت وحى را نيز بايد جزء مبادى اين علم دانست . مراد از عربى بودن قرآن اين نكته را بايد متذكر شد كه قرآن ، به زبان عربى نازل شده است ، إِنَّا أَنْزَلْناهُ قُرْآناً

--> ( 1 ) - مراد خدا از قرآن مانند خود قرآن درجاتى دارد .